کمیابی و گرانی PS۵ Pro پس از رونمایی تریلر گسترده‌ی GTA ۶

کنسول پلی‌استیشن ۵ پرو، در کمتر از ۴۸ ساعت پس از پخش نسخه‌ی گسترده‌ی تریلر GTA ۶ روی نتفلیکس، عملاً از قفسه‌ی اکثر فروشگاه‌های بزرگ آمریکایی ناپدید شد. این کمبود ناگهانی، بازار فروش دست‌دوم و فروشندگان شخص‌ثالث را به میدان کشانده و قیمت این کنسول را تا مرز ۱۳۰۰ دلار (در برابر قیمت رسمی ۸۹۹ دلار) بالا برده است.

چه اتفاقی افتاد؟

نسخه‌ی گسترده‌ی تریلر GTA ۶ با نام «An Extended Look»، در تاریخ ۲۷ آگوست ۲۰۲۶ روی نتفلیکس پخش شد (که پیش‌تر درباره‌ش نوشته بودیم). طبق گزارش‌های منتشرشده، ظرف کمتر از یک شبانه‌روز پس از این پخش، موجودی PS5 Pro در فروشگاه‌های بزرگی مثل Best Buy، Target و Walmart به صفر رسید. تنها استثنا، فروشگاه رسمی PlayStation Direct بود که تا لحظه‌ی انتشار این خبر، هنوز موجودی محدودی با قیمت رسمی ۸۹۹ دلار داشت.

در بازار دست دوم و فروشندگان شخص‌ثالث روی آمازون، والمارت و ای‌بی، قیمت‌ها به بین ۱۲۰۰ تا ۱۳۰۰ دلار رسیده — افزایشی ۳۳ تا ۴۴ درصدی نسبت به قیمت رسمی. در بازار اروپا هم وضعیت مشابهی رخ داده و برخی فروشندگان قیمت را تا ۱۲۹۹.۹۹ یورو (در برابر قیمت رسمی ۷۹۹.۹۹ یورو) افزایش داده‌اند.

چرا مردم دقیقاً الان هجوم آوردند؟

طبق تحلیل چند رسانه‌ی تخصصی، این ماجرا ترکیبی از چند عامل است، نه فقط یک دلیل ساده:

1. تبلیغ غیرمستقیم PS5 در خود تریلر: نتفلیکس به‌صراحت تأیید کرد که تمام فوتیج تریلر روی یک کنسول PS5 پایه (نه حتی نسخه‌ی Pro) ضبط شده — که این خودش نوعی تبلیغ ضمنی برای اکوسیستم پلی‌استیشن محسوب شد
2. شایعات فریم‌ریت: پس از پخش این ویژه‌برنامه، شایعاتی مبنی بر اجرای بازی با نرخ فریم ۳۰ فریم بر ثانیه روی نسخه‌ی پایه‌ی PS5 منتشر شد؛ همین شایعه باعث شد بسیاری از بازیکنانی که تصمیم به ارتقا داشتند، مستقیم به‌سراغ قوی‌ترین گزینه‌ی موجود یعنی PS5 Pro بروند تا از تجربه‌ی بهینه مطمئن شوند
3. بحران زنجیره‌ی تأمین حافظه: طبق گزارش Notebookcheck، این هجوم خرید دقیقاً هم‌زمان با یک بحران گسترده‌تر کمبود تراشه‌ی حافظه (که پیش‌تر درباره‌ش نوشتیم) رخ داده — موضوعی که پیش‌تر هم دوبار در سال ۲۰۲۶ باعث افزایش قیمت خود کنسول PS5 شده بود

این افزایش قیمت اولین‌بار نیست

نکته‌ی مهمی که باید در نظر گرفت این است که PS5 Pro پیش از این هم یک‌بار قیمتش را افزایش داده بود: این کنسول در ابتدا با قیمت ۶۹۹ دلار عرضه شده بود، اما در اسفندماه ۱۴۰۴ (مارس ۲۰۲۶) قیمتش به ۸۹۹ دلار رسید — که سونی رسماً آن را به «فشارهای مداوم اقتصاد جهانی» نسبت داد؛ اصطلاحی که در عمل اشاره به همان افزایش هزینه‌ی رم داشت، پدیده‌ای که برخی رسانه‌ها آن را با طنز «RAMageddon» لقب داده‌اند.

آیا الان زمان خرید مناسبی است؟

طبق توصیه‌ی چند منبع تخصصی، بهترین راهبرد برای خریداران این است:

• ابتدا موجودی PlayStation Direct را چک کنید، چون تنها فروشگاه بزرگی است که هنوز با قیمت رسمی می‌فروشد
• از پرداخت قیمت‌های اضافه‌ی ۱۲۰۰ تا ۱۳۰۰ دلاری به فروشندگان شخص‌ثالث خودداری کنید، مگر این‌که واقعاً عجله دارید
• طبق پیش‌بینی چند منبع، احتمالاً سونی موجودی فروشگاه‌ها را پیش از تاریخ عرضه‌ی رسمی GTA ۶ در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ دوباره تأمین خواهد کرد، هرچند سونی هنوز جدول زمانی مشخصی برای این کار اعلام نکرده است

جمع‌بندی

این ماجرا نمونه‌ی روشنی از تأثیر مستقیم هایپ یک بازی بزرگ بر بازار سخت‌افزار گیمینگ است؛ اما همان‌طور که تحلیل‌ها نشان می‌دهند، این کمبود صرفاً محصول هیجان بازیکنان نیست، بلکه ترکیبی از تقاضای واقعی و یک بحران زنجیره‌ی تأمین گسترده‌تر (کمبود جهانی حافظه) است که از قبل هم فشار مضاعفی به بازار سخت‌افزار گیمینگ وارد کرده بود. تا مشخص شدن جزئیات بیشتر درباره‌ی عملکرد واقعی GTA ۶ روی نسخه‌های مختلف پلی‌استیشن، این رقابت برای تهیه‌ی PS5 Pro احتمالاً همچنان ادامه خواهد داشت.