آی تی گیم اخبار فناوری، تکنولوژی و بازی
OpenAI برای اولینبار نتایج آزمایشهای رسمی تراشهی اختصاصی خود با نام Jalapeño را منتشر کرده است؛ تراشهای که به گفتهی این شرکت، در معیار بازدهی عملکرد به ازای هر وات مصرفی (Performance per Watt) از سیستمهای Blackwell انویدیا پیشی گرفته است. این رویداد در کنفرانس Hot Chips معرفی و نتایج آن در تاریخ ۳ شهریور ۱۴۰۵ منتشر شد.
نتایج آزمایشها چه میگویند؟
طبق دادههای منتشرشده، Jalapeño در مقایسه با سیستمهای Nvidia GB200 و GB300، بین ۱.۵ تا ۱.۹ برابر کار پردازشی بیشتر به ازای هر وات انرژی مصرفی انجام میدهد و تأخیر پاسخدهی (Latency) آن ۱.۷ تا ۳.۶ برابر کمتر است. برای بارهای کاری تعاملی و لحظهای، این برتری عملکردی حتی به ۲.۱ تا ۴.۱ برابر هم رسیده است.
این آزمایشها با استفاده از معیار مستقل و عمومی InferenceX (متعلق به شرکت تحلیلی SemiAnalysis) روی سه مدل مختلف هوش مصنوعی — GPT-OSS 120B، DeepSeek R1 670B و Kimi K2.۵ 1T — انجام شده و بخشی از نتایج هم توسط تیم SemiAnalysis بهصورت مستقل در آزمایشگاه تأیید شده است.
ریچارد هو، مسئول بخش سختافزار OpenAI، این نتایج را «یک پیشرفت بسیار چشمگیر نسبت به فناوری روز» توصیف کرده است.
نکتهی مهم: مقایسه چقدر منصفانه است؟
باید توجه داشت این تراشه یک شتابدهندهی عمومی برای «استنتاج» (Inference) است، یعنی صرفاً برای اجرای مدلهای ازپیشآموزشدیده طراحی شده، نه آموزش مدلهای جدید؛ و بهطور اختصاصی هم برای مدلهای خود OpenAI بهینه نشده است.
از سوی دیگر، برخی تحلیلگران از جمله دیلن پاتل، مدیرعامل SemiAnalysis، اشاره کردهاند که مقایسهی منصفانهتر باید با نسل جدیدتر انویدیا یعنی Vera Rubin انجام شود، نه Blackwell، چون هر دو از حافظهی نسل جدید HBM4 استفاده میکنند. حتی در همین مقایسهی منصفانهتر هم، Jalapeño در تعداد توکن خروجی به ازای هر مگاوات برتری داشته، هرچند از نظر هزینهی کلی مالکیت به ازای هر توکن (TCO)، عملکرد این دو تقریباً برابر گزارش شده است.
چرا OpenAI به سراغ تولید تراشهی اختصاصی رفته؟
به گفتهی سارا فرایر، مدیر مالی OpenAI، ساخت این تراشهی اختصاصی (که با همکاری شرکت Broadcom روی فناوری ساخت TSMC N3P تولید شده) به این شرکت کنترل بیشتری روی هزینههای اجرای مدلها میدهد و امکان انتخاب سختافزار متناسب با هر نوع وظیفه را فراهم میکند. البته OpenAI تأکید کرده که ساخت این تراشه بهمعنای کنار گذاشتن تراشههای شرکای دیگر (از جمله انویدیا، مایکروسافت، AMD و آمازون) نیست، بلکه صرفاً یک لایهی اضافی برای بهینهسازی هزینه محسوب میشود.
چه زمانی بهکار گرفته میشود؟
طبق برنامهی اعلامشده، Jalapeño تا دیماه ۱۴۰۵ (پایان سال ۲۰۲۶ میلادی) در مقیاس بسیار محدود در زیرساخت داخلی OpenAI بهکار گرفته میشود و استقرار گستردهتر آن به سال ۱۴۰۶ شمسی (۲۰۲۷ میلادی) موکول شده است.
تأثیر بر بازار
طبق گزارش تحلیلگران، این رویداد نشان میدهد که انحصار تقریبی انویدیا در بازار پیشرفتهترین تراشههای هوش مصنوعی، با ورود غولهای فناوری به تولید نیمههادیهای اختصاصی، وارد مرحلهی تازهای از رقابت شده است. با این حال، کارشناسان یادآوری میکنند که این تراشه هنوز از پلتفرم CUDA انویدیا (که اکوسیستم غالب توسعهی هوش مصنوعی است) پشتیبانی نمیکند و مشخص نیست آیا نسل اول این تراشه میتواند واقعاً این اکوسیستم مستحکم را به چالش بکشد یا نه.
